Bảng đo thị lực chữ C 10/10 là một công cụ phổ biến tại các cơ sở y tế chuyên khoa mắt. Thiết bị này giúp các bác sĩ thăm khám và sớm phát hiện ra các vấn đề về khúc xạ mà người bệnh đang gặp phải. Ở bài viết này, Bệnh viện Mắt Sài Gòn Biên Hòa sẽ giúp bạn tìm hiểu chi tiết hơn về bảng đo thị lực này.

1. Bảng đo thị lực chữ C 10/10 là gì?

Bảng đo thị lực chữ C (vòng hở Landolt) là bảng đo gồm các vòng tròn có một khoảng hở nhỏ giống chữ C. Người được kiểm tra cần xác định đúng hướng mở của vòng hở để đánh giá khả năng phân giải thị giác của mắt.

Theo tiêu chuẩn nhãn khoa, vòng hở Landolt có thể được thiết kế với 4 hoặc 8 hướng nhằm tăng tính khách quan khi đo thị lực. Tại Việt Nam, bảng sử dụng 4 hướng chính được dùng phổ biến và hiệu quả trong sàng lọc thị lực.

Trong nhãn khoa, khoảng cách 6 mét (20 feet) được xem là “vô cực quang học”, khi mắt gần như không cần điều tiết. Vì vậy, các bảng đo chữ C dùng ở khoảng cách 3m hoặc 5m đều đã được hiệu chuẩn kích thước để tương đương điều kiện đo ở 6m tiêu chuẩn.

2. Hướng dẫn cách đo thị lực bảng chữ C tại nhà

Để kết quả kiểm tra thị lực tại nhà sát với thực tế nhất, bạn cần tuân thủ quy trình sau:

2.1. Chuẩn bị

Trước khi đo, bạn cần chuẩn bị những dụng cụ sau:

• Bảng chữ C đo thị lực: Bạn có thể mua tại cửa hàng thiết bị y tế hoặc in đúng kích thước chuẩn.
• Ánh sáng: Đảm bảo bảng đo được chiếu sáng đầy đủ, đồng đều, không bị chói hoặc sấp bóng. Tránh để đèn chiếu trực tiếp vào mắt người đo gây lóa, và cũng không để bảng ở vị trí sấp bóng/tối hơn môi trường xung quanh.
• Dụng cụ che mắt: Một miếng bìa hoặc lòng bàn tay (không ấn mạnh vào nhãn cầu).

2.2. Quy trình kiểm tra thị lực chuẩn

Quy trình để kiểm tra thị lực bằng bảng đo thị lực chữ C 10/10 gồm có:

• Khoảng cách: Đặt bảng đo ngang tầm mắt. Tùy loại bảng, khoảng cách đứng thường là 5m hoặc 3m (được thể hiện rõ trên mép bảng).
• Tư thế: Ngồi hoặc đứng thẳng, mắt nhìn ngang tầm bảng đo. Lưu ý: Mở mắt tự nhiên, không nheo mắt hay nghiêng đầu khi nhìn. Nheo mắt có thể làm kết quả thị lực cao hơn thực tế, gây sai lệch chẩn đoán.
• Thực hiện: Che mắt trái để đo mắt phải trước, sau đó đổi bên. Cuối cùng là đo cả hai mắt.

2.3. Cách đọc bảng đo thị lực và ghi nhận kết quả

Khi đo thị lực bằng bảng chữ C, người được kiểm tra chỉ cần chỉ tay hoặc đọc đúng hướng của khoảng hở trên chữ C (trái, phải, trên hoặc dưới). Nếu đọc đúng từ 50% số ký hiệu trở lên ở một dòng, thị lực sẽ được ghi nhận tại dòng đó.

Kết quả đo thường được biểu thị dưới dạng phân số (như 10/10, 5/10) hoặc số thập phân (1.0, 0.5) để đồng bộ với các thiết bị đo khúc xạ hiện đại. Trong đó, 1.0 (10/10) là thị lực bình thường, còn 0.5 (5/10) cho thấy thị lực ở mức trung bình. Trường hợp không đọc được dòng 0.7 (7/10) thường được khuyến nghị kiểm tra khúc xạ chuyên sâu để đánh giá chính xác tình trạng mắt.

Kết quả đo có thể bị ảnh hưởng bởi ánh sáng, khoảng cách và khả năng hợp tác của người đo, đặc biệt ở trẻ em và người lớn tuổi.

3. Các loại bảng kiểm tra thị lực phổ biến hiện nay

Ngoài bảng đo thị lực chữ C 10/10, tùy vào đối tượng mà bác sĩ sẽ sử dụng các loại bảng đo mắt cận khác nhau như:

• Bảng Snellen (Bảng chữ cái): Gồm các chữ cái in hoa (L, F, D, P…), thường dùng cho người lớn đã biết đọc.
• Bảng chữ E (Tumbling E): Gồm các chữ E xoay theo 4 hướng, dành cho người không biết chữ hoặc trẻ em chưa thuộc bảng chữ cái (chỉ cần chỉ tay theo hướng chân chữ E).
• Bảng hình ảnh: Dành cho trẻ mầm non với các hình con vật, đồ vật.
• Bảng đo thị lực Parinaud: Dùng để kiểm tra thị lực nhìn gần (đọc sách).
• Bảng đo thị lực ZU: Một dạng bảng tổng hợp sử dụng ký hiệu vòng hở của Giáo sư Võ Phụ, cực kỳ phổ biến tại các phòng khám chuyên khoa tại Việt Nam nhờ tính chính xác và dễ sử dụng.

4. Khi nào cần đến gặp bác sĩ nhãn khoa?

Nếu bạn không đọc được dòng 7/10 hoặc thấy hình ảnh bị nhòe, méo, có bóng mờ, đây có thể là dấu hiệu của bất thường khúc xạ như cận thị, loạn thị hoặc các vấn đề khác về mắt. Bảng chữ C giúp gợi ý sớm tình trạng này, tuy nhiên cần khám khúc xạ chuyên sâu để chẩn đoán chính xác.

Lưu ý: Kết quả đo tại nhà chỉ mang tính tham khảo sơ bộ. Để xác định chính xác độ cận/loạn và cắt kính đúng, bạn bắt buộc phải đến bệnh viện hoặc trung tâm mắt kính uy tín để thực hiện quy trình khám khúc xạ mắt chuyên sâu với máy móc hiện đại và bác sĩ có chuyên môn.

5. Câu hỏi thường gặp (FAQ)

5.1. Đo bảng chữ C hay bảng chữ E tốt hơn?

Cả hai đều có độ chính xác tương đương. Tuy nhiên, bảng chữ c đo thị lực được đánh giá là khách quan hơn vì người đo khó đoán chữ hơn so với các bảng chữ cái thông thường.

5.2. Khoảng cách đo 3 mét hay 5 mét? 

Khoảng cách 3m hay 5m tùy thuộc vào thiết kế của từng bảng. Tuy nhiên, quan trọng nhất là bạn phải đứng đúng khoảng cách ghi trên bảng. Kích thước của chữ C trên bảng 3m sẽ nhỏ hơn bảng 5m để đảm bảo góc nhìn 1 phút vòng cung – tiêu chuẩn vàng để xác định thị lực 1.0 (10/10).

Dù bảng đo thị lực chữ C 10/10 là công cụ sàng lọc tiện lợi, kết quả đo tại nhà chỉ mang tính tham khảo. Khi có dấu hiệu nhìn mờ, méo hình hoặc mỏi mắt kéo dài, bạn nên đến cơ sở chuyên khoa mắt uy tín như Bệnh viện Mắt Sài Gòn Biên Hòa để được khám khúc xạ và đánh giá toàn diện bởi bác sĩ chuyên môn.