Xuất huyết tiền phòng là một tình trạng cấp cứu nhãn khoa thường gặp, chủ yếu do chấn thương va đập mạnh ở vùng mắt gây ra. Người bệnh có thể phải đối mặt với các biến chứng nguy hiểm nếu không được cấp cứu kịp thời. Ở bài viết này Bệnh viện Mắt Sài Gòn Biên Hòa sẽ giúp bạn tìm hiểu rõ hơn về tình trạng này.

1. Xuất huyết tiền phòng là gì?

Tiền phòng chính là khoảng không gian ở giữa giác mạc (lớp màng trong suốt ngoài cùng) và mống mắt (phần tạo nên màu sắc lòng đen). Xuất huyết tiền phòng là một dạng xuất huyết mắt nghiêm trọng, xảy ra ở khoảng không gian này. 

Khác với các tình trạng xuất huyết mắt thông thường ở lòng trắng, xuất huyết tiền phòng sẽ khiến máu tụ lại ở khoang phía trước tròng đen, khiến người ngoài nhìn vào thấy một ngấn máu hoặc lớp dịch đỏ che lấp một phần hoặc toàn bộ lòng đen. Tình trạng này phát sinh khi các mạch máu ở mống mắt hoặc thể mi bị tổn thương do tác động ngoại lực mạnh hoặc do các biến chứng bệnh lý nội thân, khiến máu tràn vào dịch tiền phòng và gây ảnh hưởng trực tiếp đến thị lực.

2. Phân loại xuất huyết tiền phòng theo mức độ nghiêm trọng

Các bác sĩ sẽ phân chia mức độ xuất huyết dựa vào lượng máu tụ trong tiền phòng để lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp:

• Độ 0 (Vi xuất huyết): Mắt thường không nhìn thấy máu, nhưng khi nội soi trên máy sinh hiển vi, bác sĩ sẽ thấy các tế bào hồng cầu lơ lửng trong dịch tiền phòng.
• Độ 1: Máu chảy và đọng lại ở phần dưới tiền phòng, chiếm ít hơn 1/4 chiều cao tiền phòng.
• Độ 2: Lượng máu lấp đầy từ 1/4 đến 1/2 tiền phòng.
• Độ 3: Lượng máu lấp đầy từ 1/2 đến gần hết tiền phòng.
• Độ 4: Máu lấp đầy toàn bộ tiền phòng (thường được gọi là “tăng nhãn áp 8-ball” do màu máu sẫm đen). Đây là mức độ nguy hiểm nhất, cần phải cấp cứu ngay lập tức.

3. Xuất huyết tiền phòng có nguy hiểm không?

Xuất huyết tiền phòng không chỉ đơn thuần là vết bầm tím trong mắt. Nếu lượng máu không tan đi hoặc gây áp lực lớn, bệnh nhân sẽ phải đối mặt với các biến chứng nguy hiểm như:

• Tăng nhãn áp thứ phát: Máu làm tắc nghẽn hệ thống thoát dịch của mắt, gây đau nhức dữ dội và tổn thương dây thần kinh thị giác.
• Ngấm máu giác mạc: Lúc này máu sẽ xâm nhập vào nhu mô giác mạc, khiến giác mạc bị đục, ảnh hưởng nghiêm trọng đến tầm nhìn ngay cả sau khi máu đã tan.
• Tái xuất huyết: Thường xảy ra sau 2 – 5 ngày kể từ chấn thương ban đầu, mức độ thường nặng hơn lần đầu.
• Dính mống mắt: Gây biến dạng đồng tử và hạn chế khả năng điều tiết của mắt.

4. Nguyên nhân gây xuất huyết tiền phòng

Có 3 nhóm nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng này:

• Chấn thương va đập: Đây là nguyên nhân phổ biến nhất (chiếm hơn 80%). Các tác động từ bên ngoài như bị vật nhọn hoặc móng tay chọc vào mắt khiến các mạch máu trong mắt bị vỡ.
• Sau phẫu thuật mắt: Một số trường hợp hiếm gặp có thể xảy ra biến chứng chảy máu sau phẫu thuật đục thủy tinh thể hoặc mổ Glocom,…
• Bệnh lý mạch máu: Những người bị tiểu đường lâu năm có thể gặp tình trạng tân mạch mống mắt (mạch máu mới yếu, dễ vỡ), dẫn đến xuất huyết tự phát.

Cảnh báo chấn thương kép: Khi một lực tác động đủ mạnh để gây chảy máu ở phía trước (tiền phòng), nó cũng thường tạo ra một làn sóng chấn động mạnh lan ra phía sau. Điều này làm tăng nguy cơ xuất huyết đáy mắt hoặc xuất huyết võng mạc. Do đó, bác sĩ bắt buộc phải soi đáy mắt để kiểm tra xem bệnh nhân có bị kèm theo bong võng mạc hay tổn thương hoàng điểm không. 

5. Triệu chứng của xuất huyết tiền phòng

Người bệnh hoàn toàn có thể dễ dàng nhận biết các triệu chứng thông qua các dấu hiệu sau:

• Nhìn thấy một lớp máu đỏ hoặc đen che lấp một phần lòng đen.
• Thị lực giảm sút, nhìn mờ như có màn sương đỏ trước mắt.
• Đau nhức mắt, đặc biệt khi nhãn áp tăng cao.
• Nhạy cảm với ánh sáng (sợ ánh sáng).

6. Phương pháp điều trị bệnh xuất huyết tiền phòng

Mục tiêu chính của việc điều trị là giúp máu tan nhanh, kiểm soát nhãn áp và ngăn ngừa chảy máu trở lại:

6.1. Điều trị nội khoa

• Nghỉ ngơi tuyệt đối: Bệnh nhân cần nằm nghỉ tại giường, đầu cao 30-45 độ (có thể dùng gối kê cao) để máu lắng xuống dưới, giúp giải phóng diện đồng tử để nhìn thấy đường. Tránh rặn mạnh (khi đi vệ sinh), tránh mang vác vật nặng, tránh ho hắt hơi mạnh…”. Những hành động này làm tăng áp lực tĩnh mạch đầu mặt cổ, rất dễ gây tái xuất huyết (biến chứng đáng sợ nhất thường gặp ở ngày thứ 3-5).
• Bảo vệ mắt: Đeo kính bảo hộ hoặc băng che mắt cứng (vỏ sò) để tránh dụi mắt hoặc va chạm vô tình trong lúc ngủ, giúp các tổn thương mau lành.
• Dùng thuốc: Bác sĩ có thể kê thêm các thuốc nhỏ mắt liệt thể mi (để mắt nghỉ ngơi), thuốc nhỏ chứa Corticosteroid (giảm viêm) và thuốc hạ nhãn áp nếu cần thiết.

Lưu ý: Tuyệt đối không tự ý dùng thuốc giảm đau nhóm Aspirin/Ibuprofen. Tuân thủ tuyệt đối thuốc nhỏ mắt giãn đồng tử (để chống dính) và Corticoid (chống viêm) theo đơn bác sĩ.

6.2. Điều trị ngoại khoa

Nếu sau khoảng 5-7 ngày điều trị bằng thuốc mà máu trong mắt vẫn không tan, hoặc xuất hiện các dấu hiệu nguy hiểm như tăng nhãn áp dữ dội (đau nhức không giảm) và giác mạc bắt đầu bị ngấm máu (lòng đen bị ố màu), bác sĩ sẽ chỉ định phẫu thuật rửa tiền phòng.

Đây là một thủ thuật nhằm bơm rửa sạch lượng máu ứ đọng ra ngoài, giúp giải phóng áp lực cho mắt và ngăn ngừa biến chứng mù lòa vĩnh viễn do ngấm máu giác mạc.

7. Câu hỏi thường gặp

7.1. Có được nhỏ thuốc tan máu bầm không?

Tuyệt đối không được tự ý mua và dùng các loại thuốc nhỏ mắt hay thuốc uống làm tan máu bầm không rõ nguồn gốc và khi không có chỉ định của bác sĩ. Việc dùng sai thuốc (đặc biệt là các thuốc chứa thành phần chống đông) có thể khiến tình trạng xuất huyết trầm trọng hơn hoặc gây tái xuất huyết trở lại.

Lưu ý: Khi đau nhức, chỉ nên dùng Paracetamol. Tránh dùng Aspirin hoặc Ibuprofen vì có thể làm máu khó đông, gây chảy máu lại.

7.2. Xuất huyết tiền phòng bao lâu thì tan hết?

Thời gian máu tan đi sẽ phụ thuộc chủ yếu vào từng mức độ. Trong trường hợp xuất huyết mức độ nhẹ (Độ 1), máu thường tự tan sau khoảng 5 đến 7 ngày nếu như người bệnh tuân thủ đúng chỉ dẫn của bác sĩ. Tuy nhiên, thời gian này có thể kéo dài hơn ở các mức độ nặng và cần sự theo dõi sát sao để tránh biến chứng.

Lời khuyên từ bác sĩ: Ngay khi phát hiện dấu hiệu máu tụ trong mắt sau chấn thương, bạn cần đến ngay cơ sở y tế uy tín để được thăm khám đáy mắt toàn diện.

Nếu bạn hoặc người thân không may bị xuất huyết tiền phòng do chấn thương vùng mắt, hãy đến ngay các cơ sở nhãn khoa uy tín để được bác sĩ chuyên khoa thăm khám và điều trị kịp thời, hạn chế tối đa các biến chứng có thể xảy ra. Với đội ngũ y bác sĩ giàu kinh nghiệm, cùng hệ thống trang thiết bị hiện đại, Bệnh viện Mắt Sài Gòn Biên Hòa luôn là nơi hỗ trợ cấp cứu nhãn khoa nhanh chóng, giúp chăm sóc và bảo vệ thị lực của bạn tốt nhất.