Mù mắt vì mổ cận thị có thật không? Tìm hiểu ngay

Mù mắt vì mổ cận thị có thể xảy ra không? Nguy cơ mất thị lực nghiêm trọng sau phẫu thuật khúc xạ là hiếm nhưng không bằng 0. Mức rủi ro phụ thuộc vào phương pháp, tình trạng mắt, việc sàng lọc trước mổ và quá trình chăm sóc sau phẫu thuật. Bài viết dưới đây giúp phân biệt những triệu chứng thường gặp với các biến chứng cần xử lý sớm để người bệnh hiểu đúng trước khi quyết định mổ.

1. Mổ mắt cận có thể ảnh hưởng đến thị lực như thế nào?

Mổ mắt cận là nhóm phương pháp phẫu thuật khúc xạ giúp điều chỉnh độ cận và giảm phụ thuộc kính. Tùy phương pháp, bác sĩ có thể dùng laser tác động lên giác mạc hoặc đặt thấu kính vào bên trong mắt.

Phần lớn người bệnh không gặp biến chứng nghiêm trọng, nhưng giống các phẫu thuật khác, mổ cận vẫn có những rủi ro nhất định. Một số vấn đề chỉ gây khó chịu hoặc giảm thị lực tạm thời, trong khi một số biến chứng hiếm có thể ảnh hưởng thị lực kéo dài nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời.

Trước phẫu thuật, bác sĩ cần đánh giá độ cận – loạn có ổn định hay không, độ dày và hình dạng giác mạc, tình trạng khô mắt, võng mạc và các vấn đề liên quan. Nếu phát hiện yếu tố chưa phù hợp, người bệnh có thể được điều trị trước hoặc lựa chọn phương pháp khác.

Một số người cần trì hoãn hoặc được đánh giá kỹ hơn trước phẫu thuật, chẳng hạn người có độ cận còn thay đổi, đang mang thai hoặc cho con bú, có bệnh giác mạc, khô mắt chưa được kiểm soát hoặc mắc bệnh toàn thân có thể ảnh hưởng đến quá trình lành thương. Những trường hợp này không đồng nghĩa với việc chắc chắn không bao giờ được mổ, bác sĩ cần đánh giá riêng trước khi đưa ra chỉ định.

Bạn có thể xem chi tiết tại bài điều kiện mổ mắt cận.

2. Mổ cận có thể gây mất thị lực không?

Có thể, nhưng mất thị lực nghiêm trọng sau mổ cận là biến chứng hiếm. Không nên chia đơn giản thành “mù tạm thời” và “mù vĩnh viễn”, vì mức độ ảnh hưởng đến thị lực phụ thuộc vào nguyên nhân, phương pháp phẫu thuật và khả năng điều trị.

Một số vấn đề sau mổ như nhìn mờ, khô mắt, chói hoặc quầng sáng có thể xuất hiện trong giai đoạn hồi phục và không đồng nghĩa với việc bị mù. Tuy nhiên, một số biến chứng nghiêm trọng như nhiễm trùng, tổn thương giác mạc hoặc biến chứng bên trong mắt có thể làm giảm thị lực đáng kể.

Nếu sau mổ xuất hiện đau nhiều, thị lực giảm rõ rệt, đỏ mắt tăng hoặc triệu chứng ngày càng nặng hơn, người bệnh cần liên hệ cơ sở phẫu thuật để được kiểm tra sớm.

Nếu bạn đang cân nhắc lợi ích và rủi ro trước phẫu thuật, có thể xem thêm có nên mổ mắt cận không.

3. Những yếu tố có thể làm tăng nguy cơ biến chứng nặng

Phẫu thuật khúc xạ có thể cho kết quả tốt ở người được lựa chọn phù hợp, nhưng vẫn có nguy cơ xảy ra biến chứng. Một số yếu tố dưới đây có thể làm tăng nguy cơ và cần được bác sĩ đánh giá trước khi phẫu thuật.

3.1. Chỉ định phẫu thuật khi mắt chưa phù hợp

Khám trước mổ giúp bác sĩ phát hiện những yếu tố có thể làm tăng nguy cơ biến chứng, chẳng hạn độ cận chưa ổn định, giác mạc bất thường, khô mắt chưa được kiểm soát hoặc một số bệnh lý khác tại mắt. Nếu những yếu tố này không được phát hiện hoặc đánh giá đầy đủ, việc lựa chọn phương pháp có thể không phù hợp với tình trạng thực tế của người bệnh.

3.2. Quy trình phẫu thuật và theo dõi không bảo đảm

Phẫu thuật khúc xạ cần được thực hiện theo quy trình kiểm tra, vô khuẩn, theo dõi và xử trí biến chứng phù hợp. Vì vậy, người bệnh nên lựa chọn cơ sở chuyên khoa mắt có bác sĩ được đào tạo về phẫu thuật khúc xạ, thiết bị phù hợp và quy trình tái khám rõ ràng.

3.3. Mắt có yếu tố nguy cơ chưa được kiểm soát

Một số bất thường như giác mạc chóp, giác mạc không phù hợp với phương pháp dự kiến, khô mắt nặng, viêm nhiễm đang hoạt động hoặc độ cận còn thay đổi có thể làm tăng nguy cơ sau phẫu thuật. Vì vậy, bác sĩ cần xử lý hoặc đánh giá những vấn đề này trước khi quyết định có nên mổ hay không.

3.4. Một số bệnh toàn thân hoặc thuốc đang sử dụng

Bệnh tự miễn đang hoạt động, tiểu đường chưa được kiểm soát hoặc một số thuốc có thể ảnh hưởng đến bề mặt mắt và quá trình lành thương. Người bệnh cần khai đầy đủ bệnh sử và thuốc đang dùng để bác sĩ đánh giá nguy cơ trước phẫu thuật.

4. Những biến chứng nào có thể ảnh hưởng đến thị lực sau mổ cận?

Các biến chứng gây mất thị lực nghiêm trọng sau mổ cận không phổ biến, nhưng nguy cơ không bằng 0. Tùy phương pháp, tình trạng mắt và quá trình hồi phục, người bệnh có thể gặp một số tác hại của việc mổ mắt cận thị hoặc biến chứng ảnh hưởng đến chất lượng thị lực như:

4.1. Tái cận hoặc xuất hiện lại sai số khúc xạ

Sau phẫu thuật, một số người có thể xuất hiện lại độ cận hoặc còn sai số khúc xạ. Khả năng này có thể liên quan đến độ ổn định trước mổ, mức độ cận ban đầu, tuổi, phản ứng lành thương và những thay đổi của mắt theo thời gian.

Nếu thị lực giảm trở lại, người bệnh nên được khám để xác định nguyên nhân thay vì mặc định rằng đó là do sử dụng điện thoại hoặc máy tính nhiều. Trong trường hợp đã xuất hiện lại độ cận, khả năng điều chỉnh thêm phụ thuộc tình trạng từng mắt. Bạn có thể xem tái cận có mổ lại được không.

4.2. Biến chứng liên quan đến vạt giác mạc

Biến chứng này chỉ liên quan đến các phương pháp có tạo vạt giác mạc như LASIK/Femto LASIK. Dụi mắt hoặc va chạm mạnh trong giai đoạn đầu có thể ảnh hưởng đến vị trí của vạt và làm thị lực mờ đi.

Nếu mắt bị va chạm sau mổ và xuất hiện đau, khó chịu hoặc giảm thị lực, người bệnh nên liên hệ bác sĩ để kiểm tra.

4.3. Khô mắt

Khô mắt có thể xuất hiện sau một số phương pháp phẫu thuật giác mạc. Người bệnh có thể cảm thấy cộm, rát, nhạy sáng hoặc thị lực dao động. Mức độ và thời gian kéo dài khác nhau ở từng người.

Nếu tình trạng khô mắt kéo dài hoặc ảnh hưởng nhiều đến thị lực và sinh hoạt, người bệnh cần tái khám để được đánh giá và điều trị phù hợp.

4.4. Viêm nội nhãn – biến chứng hiếm của phẫu thuật bên trong mắt

Viêm nội nhãn là tình trạng nhiễm trùng nghiêm trọng bên trong mắt và có thể xảy ra sau các phẫu thuật nội nhãn, trong đó có phẫu thuật đặt thấu kính Phakic.

Đây không phải biến chứng điển hình của những kỹ thuật laser chỉ tác động lên giác mạc. Nếu xảy ra, viêm nội nhãn cần được điều trị khẩn cấp vì có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến thị lực.

4.5. Giãn phình giác mạc

Một số phương pháp laser điều chỉnh khúc xạ làm thay đổi mô giác mạc. Ở người có giác mạc yếu hoặc có yếu tố nguy cơ, giác mạc có thể dần thay đổi hình dạng sau phẫu thuật, gây loạn thị không đều và giảm thị lực.

Vì vậy, việc kiểm tra độ dày và bản đồ giác mạc trước khi mổ có vai trò quan trọng trong sàng lọc nguy cơ này.

4.6. Các biến chứng khác ảnh hưởng đến chất lượng thị lực

Tùy phương pháp, người bệnh có thể gặp một số vấn đề như còn sai số khúc xạ, chói, quầng sáng, giảm độ tương phản, viêm hoặc bất thường trong quá trình lành thương.

Một số trường hợp chỉ cần theo dõi hoặc điều trị hỗ trợ, trong khi những trường hợp khác có thể cần can thiệp thêm. Vì vậy, khi thị lực không cải thiện như dự kiến hoặc xuất hiện triệu chứng bất thường, người bệnh nên tái khám thay vì tự xử lý tại nhà.

Các biến chứng gây mất thị lực nghiêm trọng không phổ biến, nhưng nguy cơ không thể xem là bằng 0. Sàng lọc trước mổ, lựa chọn phương pháp phù hợp và tái khám đúng lịch giúp bác sĩ giảm nguy cơ cũng như phát hiện sớm những bất thường cần xử lý.

5. Làm gì để giảm nguy cơ biến chứng nghiêm trọng sau mổ cận?

Không thể loại bỏ hoàn toàn mọi rủi ro của phẫu thuật, nhưng người bệnh có thể giảm nguy cơ bằng cách khám sàng lọc đầy đủ, lựa chọn phương pháp phù hợp và tuân thủ hướng dẫn chăm sóc sau mổ.

5.1. Lựa chọn cơ sở chuyên khoa mắt và bác sĩ phù hợp

Người bệnh nên thực hiện phẫu thuật tại cơ sở chuyên khoa mắt có quy trình khám sàng lọc, thiết bị phù hợp và bác sĩ có kinh nghiệm trong phẫu thuật khúc xạ.

Bệnh viện Mắt Sài Gòn Biên Hòa hiện triển khai các phương pháp như Phakic IPCL, Femto Pro, CLEAR và SmartSurfACE. Mỗi kỹ thuật có cơ chế, phạm vi điều trị và những điểm cần lưu ý khác nhau, vì vậy phương pháp nên được lựa chọn sau khi bác sĩ đánh giá tình trạng mắt.

5.2. Khám sàng lọc đầy đủ trước phẫu thuật

Trước mổ, bác sĩ cần kiểm tra độ cận – loạn, độ dày và hình dạng giác mạc, tình trạng khô mắt, võng mạc và các yếu tố liên quan. Kết quả này giúp xác định mắt có phù hợp với phẫu thuật hay không và lựa chọn phương pháp phù hợp hơn.

Người đang chuẩn bị phẫu thuật có thể xem thêm trước khi mổ cận cần làm gì để chuẩn bị đúng trước ngày khám và mổ.

5.3. Tuân thủ hướng dẫn chăm sóc và tái khám

Sau mổ, người bệnh cần dùng thuốc đúng chỉ định, tránh dụi hoặc ấn vào mắt, giữ vệ sinh theo hướng dẫn và tái khám đúng lịch. Nếu xuất hiện đau nhiều, đỏ tăng hoặc thị lực giảm, cần liên hệ bác sĩ sớm thay vì tự mua thuốc hoặc chờ triệu chứng tự hết.

Sau mổ, người bệnh cần dùng thuốc đúng chỉ định, tránh dụi hoặc ấn vào mắt, giữ vệ sinh và tái khám đúng lịch. Bạn cũng nên nắm rõ những điều kiêng kỵ sau khi mổ mắt để hạn chế các tác động không cần thiết lên mắt trong thời gian hồi phục.

Thông tin mang tính tham khảo, không thay thế chẩn đoán và chỉ định điều trị trực tiếp.

Mù mắt vì mổ cận thị là biến chứng hiếm nhưng nguy cơ không bằng 0. Loại biến chứng và mức độ ảnh hưởng đến thị lực khác nhau giữa phẫu thuật laser giác mạc và phẫu thuật đặt thấu kính nội nhãn. Người bệnh cần được khám sàng lọc đầy đủ, lựa chọn phương pháp phù hợp với tình trạng mắt và tuân thủ hướng dẫn sau phẫu thuật. Nếu xuất hiện đau nhiều, đỏ mắt tăng, thị lực giảm hoặc triệu chứng ngày càng nặng, cần liên hệ bác sĩ sớm để được kiểm tra.