Đau đầu mỏi mắt là bệnh gì? Nguyên nhân và Cách điều trị

Cơn đau đầu mỏi mắt không còn là một hiện tượng hiếm gặp trong nhịp sống hiện đại. Có nhiều người vẫn còn chủ quan nghĩ rằng đây chỉ là hệ quả của một ngày lao động mệt mỏi hay thiếu ngủ. Tuy nhiên, khi tình trạng này thường xuyên lặp đi lặp lại thì có thể là dấu hiệu cảnh báo cho nhiều bệnh lý nhãn khoa nguy hiểm sau này. Ở bài viết này, Bệnh viện Mắt Sài Gòn Biên Hòa sẽ giúp bạn tìm hiểu nguyên nhân cốt lõi và phương pháp điều trị dứt điểm tình trạng này.

1. Đau đầu mỏi mắt là bệnh gì?

Đau đầu mỏi mắt là tình trạng đau đầu đi kèm cảm giác đau nhức, nặng mắt hoặc khó chịu quanh hốc mắt. Người bệnh có thể bị đau ở vùng trán, thái dương, quanh mắt hoặc sau mắt, kèm theo các triệu chứng như nhìn mờ, chảy nước mắt, đỏ mắt và nhạy cảm với ánh sáng.

Tình trạng này xảy ra khi mắt phải điều tiết quá nhiều trong thời gian dài, khiến các cơ mắt và dây thần kinh quanh mắt bị căng thẳng. Cơn đau có thể xuất hiện ở một hoặc cả hai bên mắt, từ âm ỉ đến dữ dội tùy nguyên nhân.

Đau đầu mỏi mắt không phải là một bệnh riêng lẻ mà thường liên quan đến nhiều vấn đề khác nhau như:

• Cận thị, loạn thị, viễn thị hoặc đeo kính sai độ.
• Mỏi mắt do dùng thiết bị điện tử quá lâu.
• Đau đầu căng thẳng hoặc đau nửa đầu Migraine.
• Viêm xoang, đặc biệt là xoang gần hốc mắt.
• Một số bệnh lý mắt như khô mắt, tăng nhãn áp,…

Tình trạng này thường gặp nhiều ở người trẻ trong độ tuổi từ 25 – 40 do học tập, làm việc với máy tính và điện thoại liên tục. Ngoài ra, nữ giới có xu hướng gặp đau đầu nhức mắt nhiều hơn nam giới.

Nếu đau đầu mỏi mắt kéo dài hoặc đi kèm dấu hiệu như buồn nôn, chóng mặt, giảm thị lực, nhìn đôi hoặc mất thăng bằng, người bệnh nên đi khám sớm để xác định nguyên nhân chính xác.

2. Nguyên nhân gây tình trạng đau đầu mỏi mắt

Đau đầu mỏi mắt có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, từ thói quen sinh hoạt hằng ngày đến các bệnh lý về mắt và thần kinh. Một số nguyên nhân phổ biến gồm:

• Quá tải điều tiết thị giác: Mắt phải nhìn gần liên tục khi đọc sách, học tập, lái xe hoặc làm việc với máy tính trong thời gian dài khiến cơ mắt bị căng thẳng, gây đau đầu và mỏi mắt.
• Hội chứng thị giác màn hình: Sử dụng điện thoại, máy tính quá lâu làm mắt khô, nhức, nhìn mờ, tăng căng thẳng thị giác và khó chịu ở mắt.
• Tật khúc xạ chưa điều chỉnh đúng: Cận thị, loạn thị, viễn thị hoặc đeo kính sai độ khiến mắt phải điều tiết liên tục để nhìn rõ, từ đó gây đau đầu vùng trán và quanh hốc mắt.
• Khô mắt kéo dài: Mắt thiếu độ ẩm dễ gây cảm giác cộm, rát, châm chích, kèm theo nhức mắt và đau đầu nhẹ.
• Đau nửa đầu Migraine: Các cơn đau đầu thường xuất hiện theo nhịp mạch, có thể lan xuống vùng mắt và đi kèm buồn nôn, sợ ánh sáng hoặc nhìn mờ.
• Đau đầu căng thẳng do stress: Áp lực công việc, lo âu hoặc thiếu ngủ kéo dài khiến các cơ vùng đầu và quanh mắt co cứng, gây đau đầu âm ỉ và mỏi mắt.
• Viêm xoang: Viêm xoang trán hoặc xoang sàng có thể gây đau vùng trán, quanh mắt, nghẹt mũi và cảm giác nặng đầu.
• Tăng nhãn áp cấp tính: Áp lực trong mắt tăng cao đột ngột gây đau nhức mắt dữ dội, đỏ mắt, nhìn mờ, đau đầu và buồn nôn. Đây là tình trạng cần cấp cứu sớm.
• Đau đầu từng cụm: Cơn đau thường xuất hiện quanh một bên mắt, kèm chảy nước mắt hoặc nghẹt mũi cùng bên.
• Suy nhược thần kinh, thiếu ngủ: Cơ thể mệt mỏi kéo dài có thể làm giảm khả năng tập trung, gây đau đầu và nhức mỏi mắt thường xuyên.
• Một số bệnh lý nguy hiểm khác: Viêm màng não, u não hoặc rối loạn mạch máu não cũng có thể gây đau đầu nhức mắt kéo dài, đặc biệt khi đi kèm sốt, cứng cổ, nhìn đôi hoặc mất thăng bằng.

3. Điều trị đau đầu mỏi mắt như thế nào?

Tùy theo nguyên nhân gây bệnh, bác sĩ sẽ chỉ định phương pháp điều trị phù hợp nhằm cải thiện triệu chứng đau đầu mỏi mắt và hạn chế tái phát.

3.1. Điều trị đau đầu mỏi mắt do làm việc quá sức và sử dụng thiết bị điện tử

Nếu nguyên nhân xuất phát từ việc mắt phải điều tiết liên tục khi học tập, làm việc hoặc dùng điện thoại, máy tính quá lâu, người bệnh cần cho mắt nghỉ ngơi hợp lý và thay đổi thói quen sinh hoạt.

Một số biện pháp thường được khuyến nghị gồm:

• Áp dụng quy tắc 20-20-20 để thư giãn mắt.
• Hạn chế nhìn màn hình liên tục trong thời gian dài.
• Điều chỉnh ánh sáng màn hình và môi trường làm việc phù hợp.
• Chườm ấm hoặc massage nhẹ quanh mắt giúp giảm căng cơ mắt.
• Ngủ đủ giấc và giảm căng thẳng tinh thần.

3.2. Điều trị đau đầu mỏi mắt do khô mắt

Với trường hợp khô mắt, bác sĩ thường chỉ định sử dụng nước mắt nhân tạo hoặc thuốc nhỏ mắt giúp cấp ẩm và bảo vệ bề mặt giác mạc.

Người bệnh nên ưu tiên các sản phẩm có thành phần dưỡng ẩm như Natri Hyaluronate hoặc Vitamin dưỡng mắt. Đồng thời cần uống đủ nước và hạn chế ngồi phòng máy lạnh quá lâu.

3.3. Điều trị đau đầu mỏi mắt do tật khúc xạ

Nếu nguyên nhân liên quan đến cận thị, loạn thị hoặc viễn thị, người bệnh cần đo khám mắt định kỳ để điều chỉnh kính đúng độ.

Việc đeo kính phù hợp giúp mắt giảm điều tiết quá mức, từ đó cải thiện đáng kể tình trạng đau đầu và nhức mỏi mắt.

3.4. Điều trị đau đầu mỏi mắt do Migraine hoặc đau đầu căng thẳng

Đối với các trường hợp đau nửa đầu Migraine hoặc đau đầu do stress, bác sĩ có thể chỉ định thuốc giảm đau, thuốc chống viêm hoặc thuốc điều trị thần kinh tùy mức độ bệnh.

Bên cạnh dùng thuốc, người bệnh nên duy trì lối sống lành mạnh, hạn chế thức khuya, căng thẳng kéo dài và có thể kết hợp yoga hoặc thiền để thư giãn thần kinh.

3.5. Điều trị đau đầu nhức mắt do viêm xoang

Nếu đau đầu mỏi mắt liên quan đến viêm xoang, bác sĩ sẽ tập trung điều trị tình trạng viêm và giảm tắc nghẽn xoang bằng thuốc kháng viêm, thuốc thông mũi hoặc kháng sinh trong trường hợp cần thiết.

Khi tình trạng viêm xoang được kiểm soát, các triệu chứng đau đầu quanh mắt cũng sẽ giảm dần.

3.6. Điều trị đau đầu nhức mắt do bệnh lý mắt nguy hiểm

Trong các trường hợp tăng nhãn áp, viêm thần kinh thị giác hoặc bệnh lý mắt nghiêm trọng khác, người bệnh cần được điều trị chuyên khoa càng sớm càng tốt để tránh nguy cơ mất thị lực.

Nếu xuất hiện các dấu hiệu như đau mắt dữ dội, đỏ mắt, nhìn mờ đột ngột, buồn nôn hoặc giảm thị lực nhanh, người bệnh nên đến bệnh viện ngay lập tức.

Lưu ý: Không tự ý dùng thuốc giảm đau hoặc thuốc nhỏ mắt chứa Corticoid khi chưa có chỉ định của bác sĩ. Nếu đau đầu mỏi mắt kéo dài, tái phát nhiều lần hoặc kèm giảm thị lực, nên đi khám sớm để được kiểm tra và điều trị phù hợp.

4. Cách phòng ngừa tình trạng mỏi mắt nhức đầu

Để hạn chế tình trạng mỏi mắt nhức đầu, bạn nên duy trì các thói quen tốt cho mắt và sinh hoạt điều độ mỗi ngày:

• Giữ khoảng cách phù hợp khi sử dụng máy tính, điện thoại và đảm bảo không gian làm việc đủ ánh sáng.
• Hạn chế nhìn màn hình liên tục quá lâu, nên cho mắt nghỉ ngơi thường xuyên theo quy tắc 20-20-20.
• Có thể sử dụng kính chống ánh sáng xanh khi làm việc với thiết bị điện tử trong thời gian dài.
• Bổ sung thực phẩm tốt cho mắt như cá, rau xanh, trái cây giàu Vitamin A và Omega-3.
• Ngủ đủ 7 – 8 tiếng mỗi ngày, hạn chế thức khuya và sử dụng điện thoại trong bóng tối.
• Khám mắt định kỳ để phát hiện sớm các tật khúc xạ hoặc bệnh lý về mắt.

5. Khi nào bạn cần đi khám mắt ngay?

Mặc dù phần lớn các trường hợp đau đầu mỏi mắt là lành tính do mệt mỏi, nhưng bạn không được chủ quan và cần đến gặp bác sĩ chuyên khoa ngay lập tức nếu tình trạng này đi kèm các dấu hiệu sau đây:

• Cơn đau đầu xuất hiện đột ngột, dữ dội như sét đánh và không thuyên giảm khi dùng thuốc giảm đau thông thường.
• Thị lực suy giảm nghiêm trọng, nhìn mờ đột ngột, nhìn một hóa hai (song thị) hoặc có những khoảng tối đen trong tầm nhìn.
• Mắt sưng đỏ, đau nhức nhãn cầu khi ấn vào hoặc nhạy cảm quá mức với ánh sáng (sợ ánh sáng).
• Tình trạng đau đầu đi kèm sốt cao, cứng cổ, nôn vọt hoặc tê bì chân tay.

6. Câu hỏi thường gặp

6.1. Tại sao khi ngủ dậy vẫn thấy nhức đầu mỏi mắt?

Hiện tượng này thường do bạn bị thiếu ngủ sâu (mất ngủ, ngủ chập chờn) hoặc do hội chứng ngưng thở khi ngủ gây thiếu oxy não vào ban đêm. Ngoài ra, tư thế gối đầu quá cao làm máu lưu thông lên não kém hoặc thói quen dùng điện thoại sát giờ đi ngủ cũng khiến hệ thần kinh và cơ mắt không được nghỉ ngơi thực sự, dẫn đến tình trạng nhức đầu mỏi mắt ngay khi vừa thức dậy.

6.2. Nhức đầu mỏi mắt có nguy hiểm không?

Nếu tình trạng này chỉ thỉnh thoảng xuất hiện khi bạn làm việc quá sức và biến mất sau khi nghỉ ngơi đầy đủ, thì không nguy hiểm. Tuy nhiên, nếu triệu chứng này diễn ra mãn tính, có thể dẫn đến suy giảm thị lực, tăng độ khúc xạ nhanh chóng hoặc là biểu hiện của các bệnh lý nguy hiểm bên trong hộp sọ như u não, phình động mạch não cần được can thiệp khẩn cấp.

6.3. Hiện tượng đau đầu, nhức mắt, buồn nôn là như nào?

Đây có thể là dấu hiệu của Migraine, tăng nhãn áp cấp hoặc một số bệnh lý thần kinh nguy hiểm. Trong nhiều trường hợp, tình trạng tăng áp lực trong mắt hoặc trong hộp sọ có thể gây đau đầu dữ dội kèm buồn nôn, nôn ói và nhìn mờ.

Nếu triệu chứng xuất hiện đột ngột, ngày càng nghiêm trọng hoặc đi kèm giảm thị lực, người bệnh nên đến bệnh viện sớm để được kiểm tra và xử lý kịp thời.

Đau đầu mỏi mắt có thể là dấu hiệu cho thấy mắt và cơ thể đang bị quá tải. Chủ động thay đổi thói quen, bổ sung dinh dưỡng và sử dụng các sản phẩm hỗ trợ đúng cách sẽ giúp bạn bảo vệ thị lực dài lâu. Nếu các cơn đau nhức diễn ra dai dẳng không rõ nguyên nhân, bạn hãy đến ngay Bệnh viện Mắt Sài Gòn Biên Hòa để được các bác sĩ chuyên khoa thăm khám, đo khúc xạ chính xác và đưa ra phác đồ điều trị an toàn, kịp thời.