Mắt bé bị đổ ghèn xanh: Cảnh báo nhiễm khuẩn và cách xử lý

Mắt bé bị đổ ghèn xanh là dấu hiệu cảnh báo tình trạng nhiễm trùng do vi khuẩn (như tụ cầu hoặc liên cầu). Khác với dịch mắt thông thường, ghèn xanh dạng mủ đặc thường gặp trong viêm kết mạc do vi khuẩn hoặc tình trạng tắc tuyến lệ bội nhiễm. Cha mẹ nên theo dõi tình trạng mắt của bé và đưa trẻ đi khám nếu ghèn kéo dài, tái phát nhiều lần hoặc kèm đỏ mắt, sưng đau để bảo vệ thị lực cho con.

1. Mắt bé bị đổ ghèn xanh là gì?

Mắt bé bị đổ ghèn xanh là tình trạng mắt xuất hiện dịch nhầy hoặc ghèn màu xanh do dịch tiết tích tụ trong mắt. Nguyên nhân thường gặp là tắc tuyến lệ, kích ứng hoặc viêm nhiễm do vi khuẩn, virus. Tình trạng này có thể xảy ra ở một hoặc cả hai mắt tùy theo nguyên nhân gây bệnh.

Ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ, tắc tuyến lệ bẩm sinh là nguyên nhân khá phổ biến khiến mắt bé xuất hiện nhiều ghèn xanh, đặc biệt sau khi ngủ dậy. Một số trường hợp nhẹ có thể tự cải thiện sau vài tháng đầu đời khi tuyến lệ phát triển hoàn thiện hơn. Tuy nhiên, nếu ghèn xanh đi kèm đỏ mắt, sưng mí hoặc chảy nước mắt nhiều thì cha mẹ cần đặc biệt lưu ý vì đây có thể là dấu hiệu nhiễm trùng mắt.

Khi phát hiện các dấu hiệu này, cha mẹ cần quan sát kỹ xem trẻ bị cả hai mắt hay chỉ bé bị đổ ghèn 1 bên mắt để cung cấp thông tin chính xác, giúp bác sĩ dễ dàng chẩn đoán nguyên nhân và đưa ra phác đồ điều trị kịp thời.

2. Nguyên nhân khiến mắt bé bị đổ ghèn xanh

Dưới đây là các tác nhân phổ biến dẫn đến tình trạng mắt bé bị đổ ghèn xanh:

2.1 Viêm kết mạc (Đau mắt đỏ)

Đây là nguyên nhân phổ biến nhất, thường chia làm hai loại:

• Do vi khuẩn: Một số vi khuẩn như tụ cầu hoặc liên cầu có thể khiến mắt tiết ghèn vàng xanh, dính mi mắt sau khi ngủ dậy.
• Do virus: Khác với vi khuẩn, trẻ thường đổ ghèn nhầy lỏng, chảy nước mắt nhiều kèm theo đỏ, ngứa mắt và có thể sốt siêu vi.

2.2. Tắc tuyến lệ

Khoảng 10% trẻ sơ sinh gặp tình trạng này do ống dẫn lệ bị nghẽn. Nước mắt không thoát được xuống mũi gây chảy nước mắt sống liên tục và đọng lại thành ghèn. Nếu không được can thiệp (như massage sống mũi), tình trạng mắt bé bị đổ ghèn kéo dài có thể dẫn đến viêm túi lệ mủ.

Đặc biệt, nếu vùng góc mắt (cạnh sống mũi) sưng nề đỏ kèm ghèn xanh, có thể bé đã bị viêm túi lệ cấp. Đây là tình trạng nặng, cần dùng kháng sinh đường uống hoặc tiêm theo chỉ định bác sĩ, không chỉ nhỏ mắt thông thường.

2.3. Dị vật trong mắt

Cát, bụi, lông thú cưng hoặc lông mi rơi vào mắt nhưng không được loại bỏ sẽ gây kích ứng mạnh, khiến mắt tiết ghèn xanh liên tục để phản ứng lại vật thể lạ. Nếu dị vật không được loại bỏ hoặc trẻ có biểu hiện đỏ mắt, đau nhiều, chảy nước mắt liên tục, cha mẹ nên đưa bé đi khám để được xử lý an toàn.

2.4. Dịch ối chảy vào mắt lúc sinh

Trong trường hợp mắt bé sơ sinh bị đổ ghèn xanh ngay từ những ngày đầu sau khi chào đời. Ở trẻ sơ sinh, tình trạng đổ ghèn mắt trong những ngày đầu sau sinh có thể liên quan đến nhiễm khuẩn mắt sơ sinh do tiếp xúc với vi sinh vật trong đường sinh dục của mẹ khi sinh.

Đây được xem là một dạng nhiễm trùng mắt thông thường ở trẻ sơ sinh do sự tiếp xúc với các vi sinh vật có trong đường sinh sản của người mẹ.

2.5. Do nhiễm bẩn

Đôi mắt trẻ nhỏ vốn rất nhạy cảm, chỉ cần một lượng nhỏ vi khuẩn hoặc bụi bẩn cũng đủ để gây ra phản ứng viêm nhiễm. Các con đường lây nhiễm chính bao gồm:

• Trẻ tự làm bẩn mắt: Trẻ ở độ tuổi tập bò, tập đi thường xuyên tiếp xúc với sàn nhà, đồ chơi chứa vi khuẩn, sau đó đưa tay lên dụi mắt theo bản năng.
• Người chăm sóc chưa vệ sinh tay: Vi khuẩn có thể truyền từ tay cha mẹ hoặc người trông trẻ sang mắt bé trong quá trình bế bồng, lau mặt hoặc thay tã.

2.6. Vệ sinh mắt bé không đúng cách

Một số phụ huynh thiếu kinh nghiệm hoặc tâm lý lo sợ làm đau con nên chỉ vệ sinh mắt cho trẻ qua loa. Tuy nhiên, chính sự tích tụ của dịch tiết và vi khuẩn do vệ sinh không đúng cách là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến tình trạng mắt bé sơ sinh bị đổ ghèn xanh, gây bết dính mi mắt và khó khăn cho bé khi thức dậy.

Nếu không được khắc phục kịp thời, tình trạng này không chỉ gây khó chịu mà còn làm tăng nguy cơ viêm kết mạc và các bệnh lý nhiễm trùng mắt nguy hiểm khác.

3. Mắt bé bị đổ ghèn xanh có nguy hiểm không?

Có thể nguy hiểm nếu tình trạng kéo dài hoặc đi kèm các dấu hiệu bất thường. Thông thường, ghèn mắt ít sau khi ngủ dậy là hiện tượng khá phổ biến ở trẻ nhỏ. Tuy nhiên, nếu ghèn có màu xanh hoặc vàng đặc, kèm đỏ mắt, sưng mí, chảy nước mắt nhiều hoặc bé quấy khóc liên tục thì đây có thể là dấu hiệu viêm nhiễm mắt do vi khuẩn hoặc virus.

Ngoài ra, trường hợp mắt bé bị đổ ghèn và chảy nước mũi cũng cần được chú ý vì có thể liên quan đến viêm đường hô hấp hoặc tắc tuyến lệ. Nếu triệu chứng kéo dài nhiều ngày hoặc ngày càng nặng hơn, cha mẹ nên đưa trẻ đi khám sớm.

4. Cách xử lý mắt bé bị đổ ghèn xanh

Khi mắt bé xuất hiện dịch mủ màu xanh, cha mẹ cần thực hiện quy trình vệ sinh chuẩn y khoa dưới đây:

• Bước 1: Sát khuẩn tay: Luôn rửa tay sạch sẽ bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn trước khi chạm vào vùng mặt của bé để tránh đưa thêm vi khuẩn vào mắt.
• Bước 2: Chuẩn bị dụng cụ: Sử dụng gạc y tế vô trùng hoặc khăn dùng một lần. Lưu ý: Không nên dùng bông gòn vì các sợi bông nhỏ có thể vướng lại trên lông mi hoặc rơi vào trong mắt, gây kích ứng thêm.
• Bước 3: Thấm ướt gạc: Dùng nước muối sinh lý (NaCl 0.9%) hoặc nước ấm sạch để thấm ướt miếng gạc.
• Bước 4: Lau mắt nhẹ nhàng: Lau từ khóe mắt ra đuôi mắt theo một chiều duy nhất. Mỗi lần lau chỉ sử dụng một miếng gạc mới để đảm bảo vệ sinh.
• Bước 5: Thực hiện cho mắt còn lại: Dùng một miếng gạc khác hoàn toàn cho mắt bên kia để tránh lây nhiễm chéo. Mỗi ngày mẹ nên thực hiện từ 2 – 3 lần hoặc bất cứ khi nào thấy mắt bé tiết ghèn.

Cảnh báo quan trọng: Nếu sau khi vệ sinh tình trạng vẫn không thuyên giảm, cha mẹ tuyệt đối không tự ý mua các loại thuốc nhỏ mắt trị đổ ghèn có chứa kháng sinh mạnh khi chưa có chỉ định của bác sĩ.

5. Khi nào cần đưa bé đi gặp bác sĩ?

Nếu nhận thấy tình trạng mắt bé bị đổ ghèn đi kèm với các dấu hiệu dưới đây, cha mẹ cần đưa trẻ đến gặp bác sĩ ngay lập tức:

• Màu sắc ghèn bất thường: Khi thấy mắt bé bị đổ ghèn xanh hoặc vàng đậm đặc như mủ. Đây có thể là dấu hiệu nhiễm khuẩn mắt cần được theo dõi và thăm khám.
• Tình trạng sưng đỏ nghiêm trọng: Vùng mi mắt sưng húp, mọng nước hoặc lòng trắng của mắt đỏ rực.
• Bé bị đau và sợ ánh sáng: Trẻ quấy khóc dữ dội, thường xuyên nheo mắt hoặc nhắm nghiền mắt khi thấy ánh sáng đèn hoặc ánh sáng mặt trời.
• Đổ ghèn dai dẳng: Tình trạng bé bị đổ ghèn 1 bên mắt hoặc cả hai bên kéo dài trên 1 tuần mà không có dấu hiệu thuyên giảm dù đã vệ sinh kỹ.
• Biến chứng hô hấp: Những trường hợp trẻ bị đổ ghèn mắt và chảy nước mũi kèm theo sốt, ho, khó thở.
• Xuất hiện đốm trắng ở lòng đen (giác mạc): Đây là dấu hiệu loét giác mạc, đây là tình trạng nghiêm trọng cần được khám và điều trị sớm để tránh ảnh hưởng thị lực. Cần đi khám mắt cho bé nhanh chóng.

6. Câu hỏi thường gặp

6.1. Mắt bé bị đổ ghèn xanh có lây không?

Có, nếu nguyên nhân do viêm kết mạc nhiễm khuẩn hoặc virus, bệnh có thể lây qua tiếp xúc với dịch tiết mắt. Cha mẹ cần vệ sinh mắt cho bé hàng ngày bằng nước muối sinh lý và đưa trẻ đi khám nếu mắt sưng đỏ, đau nhức.

6.2. Bé bị ghèn xanh nhưng không đỏ mắt có sao không?

Không, phần lớn các trường hợp bé bị ghèn xanh nhưng không đỏ mắt có thể là dấu hiệu của tắc tuyến lệ hoặc nhiễm khuẩn nhẹ. Tuy nhiên, nếu ghèn có màu xanh kèm sưng đau, cần đưa bé đi khám sớm.

6.3. Có nên dùng sữa mẹ nhỏ mắt để chữa ghèn xanh không?

Không nên dùng sữa mẹ để nhỏ mắt cho trẻ khi bị đổ ghèn xanh. Dù đây là mẹo dân gian được nhiều người truyền tai nhau, nhưng sữa mẹ không phải dung dịch vô trùng dành cho mắt và có thể làm tăng nguy cơ kích ứng hoặc nhiễm khuẩn nếu sử dụng không đúng cách.

Khi trẻ bị đổ ghèn xanh, cha mẹ nên vệ sinh mắt bằng nước muối sinh lý NaCl 0.9% và đưa bé đi khám nếu tình trạng kéo dài, kèm đỏ mắt, sưng đau hoặc chảy ghèn nhiều.

Mắt bé bị đổ ghèn xanh có thể liên quan đến nhiều nguyên nhân khác nhau, từ tắc tuyến lệ đến viêm nhiễm mắt. Cha mẹ nên vệ sinh mắt đúng cách và theo dõi các dấu hiệu bất thường để đưa trẻ đi khám khi cần thiết. Mắt bé nhà bạn đang bị đổ ghèn xanh kèm sưng đỏ hoặc dính chặt khó mở? Hãy đặt lịch hẹn thăm khám sớm cùng bác sĩ chuyên khoa tại Bệnh viện Mắt Sài Gòn Biên Hòa nhé!