Bị cận có làm mắt nhỏ lại không? Đeo kính cận mắt bị nhỏ?

“Bị cận có làm mắt nhỏ lại không?” là câu hỏi mà không ít người dùng kính tự đặt ra khi nhìn vào gương. Hiện tượng mắt “nhỏ lại” thường là ảo giác quang học do kính cận gây ra, chứ không phải mắt thực sự teo nhỏ. Trong bài này Bệnh viện Mắt Sài Gòn Biên Hòa giúp bạn hiểu nguyên nhân, cách bảo vệ mắt và khi nào nên thay kính để mắt cân đối hơn.

1. Bị cận có làm mắt nhỏ lại không?

Trực tiếp trả lời cho thắc mắc đeo kính nhiều mắt có bị nhỏ lại không (hay đeo kính mắt có nhỏ lại không): Câu trả lời về mặt sinh lý học là KHÔNG.

Kích thước nhãn cầu của con người phát triển hoàn thiện ở độ tuổi trưởng thành và gần như không thay đổi về mặt thể tích vật lý (trừ các trường hợp bệnh lý nghiêm trọng gây teo nhãn cầu). Việc bạn bị cận thị và đeo kính gọng hoàn toàn không làm cho nhãn cầu của bạn bị co rút hay teo nhỏ lại.

Tuy nhiên, cảm giác “mắt nhỏ đi” là CÓ THẬT. Đây thực chất là một ảo giác về mặt quang học kết hợp với sự thay đổi vùng da, cơ quanh mắt do thói quen sinh hoạt.

ĐĂNG KÝ NHẬN ƯU ĐÃI

2. Nguyên nhân khiến bị cận làm mắt nhỏ lại

Trên thực tế, hiện tượng mắt trông nhỏ lại khi bị cận không chỉ do ảo giác quang học, mà còn có thể liên quan đến cấu trúc và sinh lý của vùng mắt. Dưới đây là những nguyên nhân phổ biến nhất được các chuyên gia nhãn khoa ghi nhận đồng thời cận thị cũng có thể kéo theo nhiều tác hại của cận thị khác nếu bạn chủ quan hoặc không kiểm soát tiến triển tốt.

2.1. Do hiệu ứng quang học của thấu kính

Kính cận thị là thấu kính phân kì (thấu kính lõm). Đặc tính vật lý của thấu kính này là làm phân kỳ ánh sáng, giúp hình ảnh hội tụ đúng trên võng mạc. Tuy nhiên, tác dụng phụ của nó là làm thu nhỏ hình ảnh.

Đó là lý do khi đeo kính cận nhìn vật nhỏ hơn so với thực tế, và ngược lại, người đối diện nhìn vào mắt bạn thông qua lớp kính cận cũng sẽ thấy đôi mắt bạn bị thu nhỏ lại. Độ cận càng cao, tròng kính càng dày thì hiệu ứng “thu nhỏ” này càng diễn ra mạnh mẽ. Đây chỉ là ảo giác thị giác, tháo kính ra mắt bạn vẫn nguyên kích thước.

2.2. Do thói quen sinh hoạt khiến sụp mí, mắt lờ đờ

Nhiều người thắc mắc tại sao khi tháo kính ra, mắt càng ngày càng nhỏ và trông lờ đờ (dại mắt). Nguyên nhân đến từ thói quen sử dụng mắt:

• Mắt phải điều tiết quá mức: Nhìn màn hình máy tính, điện thoại quá lâu khiến cơ mắt mệt mỏi, mí mắt trên có xu hướng chùng xuống (sụp mí tạm thời), che khuất một phần lòng đen khiến mắt trông nhỏ đi.
• Đeo kính sai độ: Nếu đeo kính không đúng độ, mắt bạn liên tục phải “nheo” lại để nhìn rõ. Lâu ngày, thói quen nheo mắt tạo nếp nhăn và ép mí mắt xuống thấp hơn.
• Gọng kính quá nặng: Gọng kính tì đè lên sống mũi và vùng da quanh mắt làm cản trở lưu thông máu, gây bọng mắt, khiến tổng thể đôi mắt trông mệt mỏi và bé lại.

2.3. Bệnh lý nhãn khoa

Trong một số ít trường hợp rất hiếm, bị cận có làm mắt nhỏ lại có thể là dấu hiệu của teo nhãn cầu (do viêm màng bồ đào, chấn thương, bong võng mạc lâu ngày…). Tuy nhiên, các bệnh lý này thường đi kèm với giảm thị lực trầm trọng và đau nhức, chứ không đơn thuần chỉ là do đeo kính gọng.

3. Làm thế nào để giảm nguy cơ bị cận mắt nhỏ lại?

Để loại bỏ hoàn toàn nỗi lo đeo kính cận nhiều mắt có bị nhỏ lại không, bạn hãy áp dụng ngay các lời khuyên y khoa sau để giữ cho đôi mắt luôn to tròn, linh hoạt:

• Sử dụng tròng kính chiết suất cao (Tròng mỏng): Nếu bạn cận nặng, hãy đầu tư tròng kính chiết suất cao (1.60, 1.67 hoặc 1.74). Tròng kính càng mỏng và phẳng thì hiệu ứng quang học thu nhỏ mắt càng được giảm thiểu.
• Chọn gọng kính phù hợp: Không nên chọn gọng kính quá dày hoặc quá nhỏ. Hãy chọn gọng kính ôm vừa vặn khuôn mặt, viền mỏng để ánh nhìn không bị “tù túng”. Đảm bảo tâm kính khớp chuẩn với đồng tử.
• Khám mắt định kỳ 6 tháng/lần: Đảm bảo bạn đang đeo đúng độ cận. Nếu thấy mỏi mắt, nhức đầu, hãy đi đo lại kính ngay. Kính chuẩn độ giúp mắt mở to tự nhiên, không phải nheo lại.
• Tập thể dục cho mắt (Quy tắc 20-20-20): Sau 20 phút làm việc với máy tính, hãy tháo kính, nhắm mắt thư giãn hoặc nhìn ra xa 20 feet (khoảng 6m) trong 20 giây. Bài tập này giúp chống sụp mí, bọng mắt – thủ phạm làm mắt nhỏ đi.
• Sử dụng phương pháp thay thế: Nếu đặc thù công việc yêu cầu tính thẩm mỹ cao và độ cận đã ổn định (trên 18 tuổi), bạn có thể cân nhắc các phương pháp mổ mắt cận (Laser, Phakic) hoặc đeo kính áp tròng ban đêm Ortho-K để hoàn toàn thoát khỏi hiệu ứng thu nhỏ của kính gọng.

4. Khi nào phải thay kính cận 1 lần?

Thay kính nên được thực hiện khi độ cận thay đổi rõ rệt hoặc kính hiện tại khiến mắt mỏi, nhìn mờ, đau đầu. Nếu cứ tiếp tục dùng kính không đúng độ, mắt sẽ phải điều tiết quá mức dẫn đến mỏi kéo dài, sụp mí hoặc mở mắt không hết làm mắt “nhỏ lại” trong cảm nhận. Vì vậy nếu từ 0,5 độ trở lên có thay đổi hoặc có triệu chứng mỏi rõ, bạn nên thay kính mới để mắt luôn khỏe và thoải mái.

>>>Xem thêm chi tiết tại: Bao lâu thay kính cận 1 lần? Dấu hiệu nhận biết thay kính

5. Câu hỏi thường gặp

5.1. Đeo kính cận mắt bị nhỏ có ảnh hưởng gì không?

Hiện tượng nhìn vật bị cong (méo mó ở rìa kính) thường xảy ra khi bạn mới đổi kính, tăng độ, hoặc kính bị lắp sai trục loạn thị. Nếu sau 3 – 7 ngày mắt vẫn không thích nghi được và có cảm giác chóng mặt, bạn cần đem kính quay lại cơ sở nhãn khoa hoặc Bệnh viện Mắt để kiểm tra lại tâm quang học của kính.

5.2. Mắt bị dại do cận thị có phục hồi được không?

Hoàn toàn có thể. Mắt bị dại, lờ đờ (cảm giác mắt nhỏ lại) thường do thói quen phụ thuộc kính và ít liếc mắt xung quanh. Bạn chỉ cần chăm chỉ massage mắt, tập liếc mắt lên xuống/trái phải, và giữ tâm lý thoải mái thì “thần thái” của đôi mắt sẽ nhanh chóng phục hồi.

Tóm lại, bị cận có làm mắt nhỏ lại về mặt cấu trúc vật lý. Đó chỉ là hiệu ứng của thấu kính và hệ quả của đôi mắt mệt mỏi. Nếu bạn nhận thấy bất kỳ dấu hiệu bất thường nào về thị lực, sụp mí nghiêm trọng, hãy đến ngay Bệnh viện Mắt Sài Gòn Biên Hòa để được các Bác sĩ chuyên khoa thăm khám và tư vấn giải pháp tối ưu nhất.

>>Xem thêm: Các tác hại của cận thị thường bị bỏ qua

• Mắt cận bị sụp mí: Nguyên nhân và cách cải thiện hiệu quả
• Mắt bị dại do cận thị: Nguyên nhân, khắc phục & phòng ngừa
• Mắt lồi do cận có chữa được không? Khắc phục được không?