Trẻ bị cận thị có nên đeo kính không? Đeo khi nào?

Trẻ bị cận thị có nên đeo kính không? Có, nếu kết quả khám cho thấy trẻ cần kính để nhìn rõ hoặc hỗ trợ quá trình phát triển thị giác. Tuy nhiên, không phải trẻ nào bị cận cũng cần đeo kính cả ngày. Thời gian sử dụng kính còn phụ thuộc vào độ cận, thị lực của từng mắt, mức chênh lệch hai bên và nhu cầu nhìn trong học tập, sinh hoạt.

1. Trẻ bị cận thị có nên đeo kính không?

Khi bị cận thị, trẻ thường nhìn xa mờ nhưng vẫn có thể nhìn khá rõ ở khoảng cách gần. Kính cận giúp trẻ nhìn bảng, quan sát vật ở xa và sinh hoạt thuận tiện hơn. Với trẻ nhỏ, kính còn có ý nghĩa đối với quá trình phát triển thị giác, đặc biệt khi hai mắt chênh lệch độ hoặc một mắt nhìn kém hơn mắt còn lại.

Vì vậy, nếu trẻ đã được xác định cần chỉnh kính, cha mẹ không nên tự cho con bỏ kính chỉ vì thấy trẻ vẫn đọc sách hoặc chơi đồ chơi ở gần bình thường. Trường hợp trẻ mới xuất hiện nheo mắt, nhìn bảng mờ hoặc thường phải tiến gần mới nhìn rõ nhưng chưa được khám, nên tìm hiểu về cận thị ở trẻ em và kiểm tra khúc xạ trước khi cắt kính.

2. Trẻ bị cận có phải đeo kính cả ngày không?

Không có một mốc số độ cố định áp dụng cho tất cả trẻ. Một số trẻ cận nhẹ có thể được hướng dẫn sử dụng kính chủ yếu khi cần nhìn xa, trong khi trẻ nhìn xa giảm rõ, cận cao hoặc có vấn đề thị giác đi kèm có thể cần đeo thường xuyên hơn.

Cách sử dụng kính đặc biệt cần được bác sĩ hướng dẫn nếu trẻ có hai mắt chênh lệch độ nhiều, thị lực hai bên không đồng đều, nhược thị, lác hoặc loạn thị đáng kể. Vì thế, không nên áp dụng máy móc các quy tắc như “cận 0,5 độ không cần kính”, “1 độ chỉ đeo khi nhìn bảng” hay “trên 1,5 độ phải đeo cả ngày”.

Hai trẻ cùng cận -1,00D vẫn có thể có cách đeo kính khác nhau. Điều quyết định không chỉ là trẻ cận bao nhiêu độ, mà còn là với số độ đó trẻ thực sự nhìn được bao nhiêu.

3. Đeo kính thường xuyên có làm trẻ tăng độ hoặc phụ thuộc kính không?

Đeo kính đúng chỉ định không làm mắt trẻ “lười” hay khiến trẻ phụ thuộc vào kính. Khi tháo kính và thấy mờ trở lại, nguyên nhân là độ cận vẫn còn. Sau một thời gian quen với hình ảnh rõ, trẻ chỉ nhận ra sự khác biệt giữa có kính và không kính rõ hơn trước.

Việc trẻ tăng độ sau một thời gian sử dụng kính cũng không có nghĩa kính làm cận nặng hơn. Cận thị ở trẻ có thể tiếp tục tiến triển trong những năm mắt còn phát triển. Vì vậy, kính có thể vẫn đang giúp trẻ nhìn rõ dù số độ tiếp tục thay đổi theo thời gian.

Cha mẹ cũng không nên tự giảm số kính với suy nghĩ “đeo nhẹ để mắt tự điều tiết” hoặc “đeo thiếu độ sẽ lâu tăng cận”. Nếu kính không phù hợp, trẻ vẫn có thể nhìn bảng mờ, nheo mắt hoặc gặp khó khăn khi nhìn xa. Nếu đây là vấn đề gia đình đang băn khoăn, nội dung đeo kính cận có bị lên độ không sẽ giúp phân biệt rõ hơn giữa việc đeo kính và quá trình tăng độ cận.

4. Khi nào trẻ cần đo lại mắt hoặc đổi kính?

Trẻ nên được kiểm tra lại khi kính hiện tại không còn đáp ứng tốt nhu cầu nhìn. Một số dấu hiệu thường gặp gồm: đeo kính nhưng vẫn nheo mắt, nhìn bảng mờ hơn trước, phải tiến gần mới nhìn rõ, thường xuyên than kính không rõ hoặc khả năng nhìn giữa hai mắt có sự khác biệt.

Tuy nhiên, kính không còn rõ chưa chắc chỉ vì trẻ tăng độ. Trước khi đổi kính, cần kiểm tra lại thị lực và khúc xạ để xác định nguyên nhân. Ở trẻ em, kết quả trên máy đo cũng cần được đặt trong toàn bộ quá trình khám vì khả năng điều tiết của trẻ mạnh hơn người lớn.

Do đó, đo mắt cận không chỉ để biết trẻ “tăng thêm bao nhiêu độ”, mà còn giúp đánh giá thị lực từng mắt, so sánh với lần khám trước và xác định đơn kính hiện tại có còn phù hợp hay không. Cha mẹ không nên tự mang đơn cũ đi tăng thêm 0,25D hoặc 0,50D mỗi khi trẻ than nhìn mờ.

Ngoài số kính, cũng nên kiểm tra gọng nếu kính thường xuyên trượt xuống mũi, lệch sang một bên hoặc khiến trẻ khó chịu khi sử dụng. Với trẻ mới đeo kính, cần một khoảng thời gian làm quen; nếu trẻ liên tục tháo kính hoặc nhìn khó chịu kéo dài, nên kiểm tra lại thay vì tự cho trẻ ngừng đeo.

5. Trẻ vẫn tăng độ dù đeo kính đúng thì phải làm sao?

Kính cận thông thường chủ yếu giúp trẻ nhìn rõ, không có nghĩa độ cận sẽ ngừng tăng. Nếu qua nhiều lần tái khám cho thấy cận thị vẫn tiếp tục tiến triển, bác sĩ sẽ xem xét thêm tuổi bắt đầu cận, mức thay đổi khúc xạ và tình trạng mắt trước khi quyết định có cần biện pháp kiểm soát riêng hay không.

Điều đáng quan tâm khi trẻ tăng độ liên tục không chỉ là phải thay kính thường xuyên hơn. Khi mức cận ngày càng cao, việc theo dõi sức khỏe mắt cũng trở nên quan trọng hơn. Hiểu đúng tác hại của cận thị sẽ giúp cha mẹ biết vì sao cần theo dõi tiến triển từ sớm, thay vì chỉ quan tâm mỗi lần con tăng thêm bao nhiêu độ.

Điều quan trọng là không vội mua một loại tròng được quảng cáo là “chống tăng độ” chỉ dựa vào một lần trẻ tăng 0,25D hoặc 0,50D. Việc đánh giá cần dựa trên diễn biến theo thời gian.

Nếu trẻ vẫn tăng độ qua nhiều lần kiểm tra dù đang sử dụng kính phù hợp, cha mẹ có thể tìm hiểu về kiểm soát tiến triển cận thị để biết khi nào trẻ cần được đánh giá thêm và lựa chọn phương pháp phù hợp.

ĐĂNG KÝ NHẬN ƯU ĐÃI

Chọn Bệnh viện*Mắt Sài Gòn Biên HòaMắt Sài Gòn Đồng ThápOrtho-K Việt Quận 8

Chọn Bệnh viện*Mắt Sài Gòn Biên HòaMắt Sài Gòn Đồng ThápOrtho-K Việt Quận 8

6. Câu hỏi thường gặp về việc đeo kính cận ở trẻ

6.1. Trẻ cận 0,5 độ có cần đeo kính không?

Không thể quyết định chỉ dựa vào mức -0,50D. Cần xem thêm thị lực nhìn xa, độ cận của từng mắt, mức chênh lệch hai bên và các tật khúc xạ đi kèm trước khi xác định trẻ có cần kính hay không.

6.2. Trẻ cận 1 độ có phải đeo kính cả ngày không?

Không phải mọi trẻ cận -1,00D đều cần đeo kính cả ngày. Có trẻ chủ yếu cần kính khi nhìn xa, trong khi một số trường hợp có thị lực giảm rõ hoặc vấn đề thị giác đi kèm có thể được hướng dẫn sử dụng thường xuyên hơn.

6.3. Trẻ cận 2 độ có nên đeo kính thường xuyên không?

Ở mức cận -2,00D, khả năng nhìn xa không kính thường bị ảnh hưởng rõ hơn. Tuy nhiên, thời gian sử dụng kính vẫn nên dựa trên thị lực và tình trạng từng mắt thay vì chỉ nhìn vào số diop.

6.4. Có nên cho trẻ đeo kính nhẹ hơn độ thực tế không?

Không nên tự giảm số kính để “luyện mắt” hoặc hạn chế tăng độ. Kính cần được lựa chọn dựa trên kết quả khám và khả năng nhìn thực tế của trẻ.

6.5. Trẻ đọc sách hoặc dùng máy tính có cần tháo kính không?

Không có quy tắc tất cả trẻ cận đều phải tháo kính khi nhìn gần. Nếu trẻ đã được hướng dẫn đeo kính thường xuyên, cha mẹ không nên tự yêu cầu tháo kính khi đọc sách hoặc học trên máy tính.

6.6. Bao lâu nên đo lại mắt cho trẻ?

Không có một mốc cố định áp dụng cho mọi trẻ. Nên kiểm tra theo lịch được hướng dẫn hoặc sớm hơn khi trẻ nhìn kém, nheo mắt trở lại, kính không còn rõ hoặc có thay đổi bất thường về thị lực.

Trẻ bị cận thị có nên đeo kính không? Nếu kết quả khám cho thấy trẻ cần chỉnh cận, kính giúp trẻ nhìn rõ hơn trong học tập và sinh hoạt. Trẻ phải đeo cả ngày hay chỉ trong một số thời điểm cần được quyết định dựa trên độ cận đi cùng với thị lực và tình trạng của từng mắt.

Cha mẹ có thể nhớ ba nguyên tắc: đúng số kính – đúng thời gian sử dụng – kiểm tra lại khi khả năng nhìn thay đổi. Nếu độ cận vẫn tiếp tục tăng qua nhiều lần theo dõi, lúc đó mới cần đánh giá thêm về kiểm soát tiến triển cận thị.